Phu quét đường

Một buổi sáng thảnh thơi, tranh thủ làm một số việc ưa thích mà đã từ lâu không có cơ hội làm. Ghé quán cà phê cũ, quán không có bàn mà chỉ sắp vài cái ghế nhựa con con trên lề đường. Nhâm nhi  từng muỗng cà phê và thả hồn vào cõi mông lung diệu vợi phía trên đầu. Ngắm những đường dây điện chằng chịt như đang ôm lấy cái sự sống nghẹt thở của phố thị, xa xa trên kia là bầu trời xanh ngắt chen lẫn những đám mây trắng bồng bềnh đang cố trèo qua mái tòa nhà cao sừng sững.

Đang liên miên thì bỗng những âm thanh “soẹt, soẹt” làm phá tan phút an nhàn đang được tận hưởng đó, định thần lại thì trước mặt là một người đàn ông, đang chăm chú lặp đi lặp lại một động tác tưởng chừng như không bao giờ dứt, cái chổi trong tay người đàn ông cũng “chăm chú” quét xuống mặt đường thật nhiệt tình.  Một luồng suy nghĩ thoáng qua trong đầu, cái công việc ấy thật nhàm chán, có phần đơn điệu và chắc cũng chẳng cần phải bận tâm sáng tạo gì mấy. Còn mải mê suy nghĩ thì bỗng từ xa có hai cô bé chạy trên chiếc tay ga phóng tới, từ trên chiếc xe, một bàn tay của cô bé ngồi sau quăng ra một vật, hướng về phía đống rác chỗ người đàn ông đang quét. Cái “vật thể bay không xác định” đó bay vượt qua khỏi đống rác và có chiều hướng phóng thẳng về phía tôi đang ngồi. Theo phản xạ tự nhiên, tôi nhổm người tính nhảy ra khỏi ghế, vì nhìn kỹ thì cái vật thể lạ hình như là ly nước giải khát bằng nhựa còn gần đầy, nếu bay trúng người thì e là nước trong ly sẽ tung khắp người tôi. Tôi vừa nhổm người dậy, thì nhanh như cắt, người đàn ông cầm cây chổi đưa ra phía trước hướng bay của cái ly, nhẹ nhàng lướt mái chổi theo đà bay của nó, rồi dừng lại đúng lúc, khiến cái ly ngoan ngoãn nằm gọn trong lòng mái chổi và không một giọt nước nào bắn ra ngoài. Tôi quan sát từ đầu đến cuối động tác đó, dù nó chỉ diễn ra trong khoảnh khắc. Kết thúc hành trình bay của vật thể kia, tôi bỗng buột miệng thốt lên: võ công giỏi quá. Người đàn ông nhìn tôi mỉm cười, chậm rãi nói: “cái gì mà võ công, quen tay thôi”. Rồi tiếp tục với công việc của mình, người đàn ông khẽ lắc đầu và nói nhỏ như đang tự nhủ với mình: “bây giờ con người ta vô tình đánh rơi nhiều thứ quá”. Tôi nghe câu đó bỗng bật cười trong lòng và nhủ thầm: ông này có vẻ hài hước trước chuyện đời éo le quá. Rõ ràng cái ly nước được cố tình quăng ra về phía đống rác, thế mà người đàn ông đó lại nghiễm nhiên cho rằng cái đó là do vô tình đánh rơi. Đang lan man suy nghĩ, bất giác trong đầu xuất hiện một suy nghĩ khác: câu nói kia không đơn giản là một câu hài hước, nó dường như hàm chứa một thiền cơ trong cuộc sống bình thường. Một hành động quăng ly nước xuống đường, nó đã kéo theo cả một ý thức. Và hành động cố tình quăng ly nước, lại là vô tình đánh rơi cái ý thức của người có hành động kia. Nghĩ đến đó mới cảm thấy câu nói sâu xa và cũng khâm phục người đàn ông ấy. Tưởng chừng công việc nhàm chán kia làm cho người ta không thể phát huy được những suy nghĩ sâu xa, nhưng thật là lầm to, chính ta mới là người đang nhàm chán trong cách nhận định về một con người. Và lại thêm một suy nghĩ khác hình thành trong đầu, có lẽ ta cũng chẳng khác người đàn ông đó. Với công việc giáo dục các em thiếu nhi, trong một chừng mực nào đó, ta cũng là một người phu quét đường. Cuộc sống bộn bề với học hành và thăng tiến, rồi biết bao sự đổi thay của xã hội. Các em dường như rơi vào cái vòng xoáy bất tận của cuộc sống luôn đổi thay. Và trên đường đời, lắm lúc cũng vô tình đánh rơi nhiều thứ: những giá trị truyền thống, những quan điểm đúng đắn về giá trị con người… Và đối lập với sự vô tình đánh rơi ấy, ta đóng vai trò là một người phu quét đường, thu nhặt lại tất cả, dĩ nhiên không để quăng vào sọt rác, và cũng không để giữ cho riêng mình như là một hoài niệm về quá khứ. Mà ta muốn giữ lấy, khắc ghi vào những thứ bị đánh rơi tên của chủ nhân nó. Để đến một ngày nào đó, chủ nhân món đồ bị đánh rơi cần tìm lại nó, ta sẽ trả lại cho em đầy đủ, không thiếu một thứ gì. Bỗng cảm thấy có vẻ hành trang sắp tới sẽ càng thêm nặng nề, không biết có đủ sức mang theo không, chỉ sợ mệt mỏi giữa đường, buông gánh hành trang mà tìm về chân trời khác. Nhưng dù sao đi nữa, phía trước vẫn còn niềm tin vào Thầy còn mãi hiện diện để giúp sức, ta lại lên đường… Ngày nắng đẹp!